CÁT

– Cát táng là hình thức mai táng hài cốt sau khi cải táng hoặc lưu tro cốt sau khi hỏa táng. Cát táng là một hình thức an táng, cùng với địa táng, thuỷ táng, thiên táng, hoả táng, nhưng liên quan nhất đến hoả táng.

– Sang cát : Bốc mộ hay còn được gọi là cải táng hoặc sang cát là một nghi lễ mai táng được thực hiện ở nhiều nơi nhất định tại khu vực Á Đông theo đó, đây là một tập tục mà sau khi người chết đã ba năm đoạn tang rồi hoặc vài năm nữa, thì người nhà sẽ tiến hành thực hiện, người ta đào huyệt mộ lên, nhặt xương của người chết, bỏ vào tiểu sành hoặc quan quách rồi đem đi chôn chỗ khác để quy tập mồ mả tổ tiên và thường sẽ an táng ở khu lăng mộ. Những dân tộc được biết đến là có tiến hành một số hình thức của phong tục này phải kể đến người Quảng Đông, Mân Nam, Đài Loan, Lưu Cầu, Choang và cả người Việt. Hầu hết các nhóm sắc tộc này đều có liên quan đến Bách Việt, và thực vậy người Hán cổ có những văn bản cung cấp tư liệu về những phong tục này đã được thực hành bởi rất nhiều bộ tộc Bách Việt.

– Cải cát : Bốc mộ

CÁT (động từ)

– Cát cứ

CÁT (động từ)

– Cát : cắt đứt

CÁT (tính từ) : hạt nhỏ min

– Đường cát

Đũa vàng dộng xuống mâm vàng

Cháo đậu xanh đường cát trắng, vắng mặt nàng không ngon

Ba đồng một quả đậu xanh

Một cân đường cát đưa anh ra về

Đố anh con rết mấy chân,

Cầu ô mấy nhịp, chợ Dinh mấy người

Chợ Dinh bán nón quan hai,

Bán tua quan mốt, bộ quai năm tiền,

Năm tiền một giạ đỗ xanh,

Một cân đường cát, đưa anh lên đường.

– Thôi thôi đường cát làm chi

Đỗ xanh làm gì, có ngãi thì thôi.

CÁT (tính từ)

– Cát tường : Hanh thông

– Cát tinh : Tinh thông đến chi tiết, tinh tế (tinh vi).

CÁT (danh từ)

– Cát sự : việc hanh thông

– Cát hung : việc lành dữ

CÁT : vật liệu tự nhiên

– Các loại cát (thường dùng trong xây dựng) phân theo màu

– – – Cát trắng

– – – Cát đen : cát hạt mịn, mềm, màu đen

– – – Cát vàng : cát hạt to, cứng, màu vàng

– Các loại cát phân theo nước

– – – Cát nước mặn

– – – Cát nước ngọt

– Các loại cát phân theo nguồn gốc hoặc vật liệu trộn cùng

– – – Cát đá

– – – Cát thạch anh

– – – Cát sỏi

– – – Cát đất

– – – Cát bụi

– Các vận hành với cát (ngoại đồng từ)

– – – Đãi cát : Đãi cát tìm vàng

– – – Xúc cát

– – – Bới cát

– – – Sụt cát

– – – Trượt cát

– – – Đào cát

– – – Xúc cát

– Các vận hành của cát (nội động từ)

– – – Cát bay

– – – Cát trôi

– – – Cát lấp

– – – Cát phủ

– Các địa hình cát

– – – Doi cát

– – – Bờ cát

– – – Thềm cát

– – – Hố cát

– – – Vực cát

– – – Giồng cát

– – – Cồn cát

– – – Bãi cát

– – – – – Bãi Sao (Phú Quốc – Kiên Giang): Nổi tiếng với cát trắng mịn như kem, làn nước trong xanh và hàng dừa nghiêng bóng.

– – – – – Bãi Cát Vàng (Sơn Trà – Đà Nẵng): Vùng biển hoang sơ, yên tĩnh, cát vàng óng.

– – – – – Bãi biển Cát Cò (Cát Bà – Hải Phòng): Các bãi tắm nhỏ nối với nhau, nổi bật với cát trắng và vách núi bao quanh.

– – – – – Bãi biển Cửa Đại (Hội An – Quảng Nam): Nơi giao thoa của 3 dòng sông, nổi tiếng với bờ cát trắng mịn và không gian thoáng đãng.

– – – Đồi cát

– – – – – Đồi cát Quang Phú, Quảng Bình

– – – – – Đồi cát Phương Mai, Bình Định

– – – – – Đồi cát Mũi Đôi Khánh Hòa

– – – – – Đồi cát Mũi Dinh Ninh Thuận

– – – – – Đồi cát Nam Cương, Ninh Thuận

– – – – – Đồi cát Sơn Hải Ninh Thuận

– – – – – Đồi cát Trinh Nữ, Bình Thuận

– – – – – Đồi Cát Trắng (Bàu Trắng), Bình Thuận

– – – – – Đồi cát Phan Thiết

– – – – – Đồi cát Mũi Né (Đổi cát bay, Đồi hồng)

– – – – – Đồi cát Lương Sơn, Bình Thuận

Bữa nay chở cát, bữa khác chở vôi,

Hai đứa mình gá nghĩa lôi thôi,

Chuyến này không được nhờ trời chuyến sau.

CÁT (địa danh)

– Cát Miệt : tên của Chân Lạp, sau là Cao Miên

– Cát Lái : đoạn giao sông Sài Gòn, Đồng Nai, Xoài Rạp

– – – Vè Cát Lái hát vô

– – – Vè Cát Lái hát ra

– Bến Cát

– – – Sông Bến Cát : sông Vàm Thuật đổ ra sông SG, trên sông này có một đoạn cụ thể gọi là Bến Cát để bắt thuyền đi ra miếu Nổi

– – – Bến Cát của sông Thị Tính, thuộc phường Bến Cát, Thành phố Hồ Chí Minh ngày nay, cách phường Sài Gòn khoảng 55 km về phía Bắc.

– – – Địa đạo Tây Nam Bến Cát : Tam giác sắt (tiếng Anh: Iron Triangle). Bến Cát sông Thị Tính từng được biết đến là một trong 3 trọng điểm của khu vực Tam giác sắt thời Chiến tranh Việt Nam. Nhiều trận đánh đã diễn ra ở khu vực này. Trong suốt thời kỳ chiến tranh giành độc lập, bất chấp những cuộc càn quét giành địa bàn của quân Pháp, những người Việt Nam ủng hộ chính phủ kháng chiến Việt Nam Dân chủ Cộng hòa vẫn luôn kiếm soát khu vực phía Bắc Sài Gòn, trong đó một khu vực hình tam giác nằm trong 3 điểm nối giữa các địa danh Bến Súc – Bến Cát – Bến Dược, duy trì một sức ép thường trực vào thành phố Sài Gòn. Sang thời kỳ Chiến tranh Việt Nam, bất chấp nỗ lực phá hoại của lực lượng Hoa Kỳ và Việt Nam Cộng hòa, khu vực vẫn nằm dưới sự kiểm soát của Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam. Do vị trí trọng yếu này, các tướng lĩnh người Mỹ đã gọi cho nó một cái tên rất kêu là Tam giác sắt (tiếng Anh: Iron Triangle). Theo các nhà ngôn ngữ học, cái tên Bến Súc có nghĩa là “bến có nhiều cát”.

– – – Thành phố Bến Cát : Bình Dương

– Gò Giồng Cát

– Cát Tiên

– – – Rừng Cát Tiên

– – – Thánh địa Cát Tiên

– Tiên Cát

– – – Tiên Cát, Vĩnh Phúc : quê hương, nơi mất và có đền thờ của Long Nữ Tiên Cát vợ của Kinh Dương Vương

– Đảo Cát Bà

– Xã Cát Thịnh, Văn Chấn, Yên Bái

– Cát Ngạn : Một địa danh nay thuộc xã Cát Văn, huyện Thanh Chương, tỉnh Nghệ An. Cát Ngạn cũng là tên một tổng của Nghệ An ngày trước.

Em là con gái Đô Lương

Anh trai Cát Ngạn chung đường bán mua

Lỗ lời khi được khi thua

Ngọt bùi nỏ thiếu, chanh chua ai bằng

CÁT (nhân vật)

– Gia Cát Lượng :

Ba ông thợ da bằng ông Gia Cát

– Lê Ngô Cát Sử gia thời Tự Đức, người biên soạn và bổ sung cuốn Đại Nam quốc sử diễn ca, một cuốn sách về lịch sử nước ta dưới dạng thơ vè, nguyên là của một tác giả vô danh cuối đời Lê. Ông tự là Bá Hanh, hiệu Trung Mại, quê ở xã Hương Lang, huyện Chương Đức, tỉnh Hà Tây, nay thuộc huyện Chương Mỹ, thành phố Hà Nội. Không tha thiết với công danh, nên làm quan không bao lâu thì ông cáo quan về vui thú điền viên. Ngày 20-5-1875, ông mất tại Cao Bằng, hưởng dương 48 tuổi.

Vua khen thằng Cát nó tài

Ban cho cái khố với hai đồng tiền

CÁT (huyền sử)

– Hành tinh cát

– Thần Cát

– Tiên Cát

– Chúa Tể Giấc Mơ (chiêm cát)

CÁT TƯỜNG TRONG CA DAO : ĐƯỜNG CÁT, ĐƯỜNG LẮM CÁT DỄ ĐI

Giếng làng em vừa trong vừa mát

Đường làng em lắm cát dễ đi

Em ơi trang điểm làm chi?

Để cho anh phải sớm đi tối về

Nước Tây Hồ vừa trong vừa mát

Đường chợ Bưởi lắm cát dễ đi

Cô kia bóng bẩy làm chi

Để cho anh ấy đi đi về về.

Giếng Bình Đào vừa trong vừa mát

Đường Bình Đào lắm cát dễ đi

Em ơi má thắm làm chi

Để anh thương nhớ mấy con trăng ni không về